Edukacja inwestora, Inwestowanie, Poznaj sprawozdanie finansowe

Aktywa obrotowe w spółce: czyli co mamy poniżej roku i jak to odczytać?

13 sierpnia 2018 • By

Aktywa obrotowe: wstęp

Zanim zaczniemy o tym, w jaki sposób zrozumieć aktywa obrotowe. Nie chodzi o to, żebyście uczyli się tego na pamięć, ale przeczytali i starali się zrozumieć niektóre pozycje. Sporo z nich dla początkujących inwestorów może być czymś totalnie niezrozumiałym, jednak starajcie się przełożyć sobie dane informacje na rzeczywistość biznesową. Po prostu uruchomcie myślenie. Nie zatrzaskujcie się w pułapce typu: „a to muszę umieć na pamięć na egzamin”. Sprawozdania finansowe spółek giełdowych obrazuje nam życie biznesowe, tylko zobrazowane w uporządkowany sposób.

W dzisiejszym wpisie standardowo zaczniemy od definicji. Następnie omówię to co lubimy najbardziej: przykłady ze spółek. Zajmiemy się bardzo ciekawymi pozycjami. Między innymi omówię Wam pokrótce działalność operacyjną spółki (czyli czym dana spółka się zajmuje). Następnie na przykładach ze spółki omówię większość pozycji z aktywów obrotowych. Tak żebyście zrozumieli na przykładach, co aktywa obrotowe zawierają. Bo właśnie w taki sposób poznamy do czego takie pozycje zostały stworzone.

Aktywa obrotowe: cykl edukacyjny

To jest wpis z cyklu edukacyjnego: „Poznaj sprawozdanie finansowe od praktycznej strony!”

Przypominam też, że stworzyliśmy z Michałem specjalną grupę na Facebooku, która jest związana tylko z tym cyklem edukacyjnym. Zachęcam do dołączenia:  „Pierwsze kroki Janusza Biznesu: KLIKNIJ TUTAJ” i śledzenia dalszych poczynań.

Aktywa obrotowe: definicja

Zacznijmy od tego, czym są aktywa obrotowe. Dosyć rozbudowaną definicję znajdziemy w ustawie o rachunkowości, którą wklejam Wam poniżej. Gdy w ustawie mówimy o:

aktywach obrotowych – rozumie się przez to tę część aktywów jednostki, które w przypadku:
a) aktywów rzeczowych, o których mowa w pkt 19 – są przeznaczone do zbycia lub zużycia w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego lub w ciągu normalnego cyklu operacyjnego właściwego dla danej działalności, jeżeli trwa on dłużej niż 12 miesięcy,
b) aktywów finansowych, o których mowa w pkt 24 – są płatne i wymagalne lub przeznaczone do zbycia w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego lub od daty ich założenia, wystawienia lub nabycia, albo stanowią aktywa pieniężne,
c) należności krótkoterminowych – obejmują ogół należności z tytułu dostaw i usług oraz całość lub część należności z innych tytułów niezaliczonych do aktywów finansowych, a które stają się wymagalne w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego,
d) rozliczeń międzyokresowych – trwają nie dłużej niż 12 miesięcy od dnia bilansowego;

Źródło: ustawa o rachunkowości

Co powinniśmy zapamiętać z tych definicji? Najważniejszą informacją jest to, że aktywa obrotowe to takie aktywa (zasoby majątkowe), których wymagalność/płatność/zbywalność jest poniżej 12 miesięcy. W przeciwieństwie do aktywów trwałych, których wymagalność/płatność/zbywalność jest powyżej 12 miesięcy.

Podsumowując, aktywa obrotowe pokazują nam, co krótkoterminowo znajduje się w biznesie. Jaki majątek posiadamy na krótki termin, bo niebawem się tego pozbędziemy (teoretycznie). Przejdźmy teraz do kolejnego akapitu w którym Wam omówię czym zajmuje się spółka Eurocash i następnie zajmiemy się rzeczami związanymi z aktywami obrotowymi w spółce.

Aktywa obrotowe: spółka Eurocash

Czym zajmuje się spółka Eurocash? Kluczowe informacje znajdziemy w sprawozdaniu finansowym:

Grupa Eurocash jest jedną z największych w Polsce grup pod względem wartości sprzedaży oraz liczby placówek zajmujących się dystrybucją produktów żywnościowych, chemii gospodarczej, alkoholu i wyrobów tytoniowych (szybko zbywalne towary konsumpcyjne – produkty FMCG)

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Na Wikipedii możemy doczytać, że produkt FMCG cechują się tym, że

  • są zróżnicowane,
  • posiadają względnie niskie ceny,
  • sprzedaje się je w dużych wolumenach,
  • zyskuje się na nich małe marże,
  • posiadają dużą ilość kanałów dystrybucji.

Źródło: Wikipedia

Poniżej przedstawiam Wam grafikę ze sprawozdania finansowego informującą o podziale grupy ze względu na segmenty sprzedaży:

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Jak możemy zauważyć, Eurocash zajmuje się przede wszystkim sprzedażą hurtową (aż 81%). Kolejna pozycja to sprzedaż detaliczna obejmująca 19% i na końcu pozostałe ilości. Kolejna grafika przedstawia, jak wygląda sprawa sprzedaży z podziałem segmentu detalicznego:

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Sporo zajmują Delikatesy Centrum w formie franczyzy (37% segmentu detalicznego). Sklepy własne: Delikatesy Centrum posiadane przez Eurocash zajmują 17% i kolejno 12% dla Delikatesów Centrum Projekt Świeże.  Zanim przejdziemy do kolejnego akapitu, w którym omówimy sobie aktywa obrotowe spółki, zerknijmy jeszcze na sprzedaż hurtową.

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

25% przychodów hurtowych należy do Eurocash Dystrybucja. Następnie mamy Eurocash Serwis z wynikiem 32% udziału w przychodach oraz Eurocash Cash & Carry z wynikiem 25%. Tyle w ramach wstępu. Zależało mi na tym, abyście dowiedzieli się, czym zajmuje się spółka i jak wygląda jej sprzedaż.

Aktywa obrotowe w spółce

Aktywa obrotowe spółki Eurocash wyglądają tak:

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

W tym wpisie weźmiemy pod uwagę 4 pozycje:

  1. Zapasy
  2. Należności z tytułu dostaw i usług
  3. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
  4. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe

Zacznijmy od omówienia zapasów w kolejnym akapicie.

Poznaj sprawozdanie finansowe. Praktyczne wykorzystanie wiedzy inwestora. Przedsprzedaż kursu dopracowanego na tip-top

Jak wiecie, przedsprzedaż wersji Beta kursu excel, zakończyła się dużym sukcesem, co opisaliśmy tutaj: Wow! 6 tysięcy złotych zarobku w 9 minut! Trzydziestu pierwszych klientów 🙂 Kolejni chętni zapisują się na przedsprzedaż kursu! Dlatego właśnie trwają prace nad wersją Beta z pierwszymi trzydziestoma uczestnikami kursu. Żeby przedstawić Wam w przedsprzedaży kurs dopracowany na tip-top.
Dokładny zakres tematyczny, nad którym obecnie pracujemy, opisaliśmy tutajPromocyjna cena w przedsprzedaży! Zakres kursu: Excel w finansach. Praktyczne wykorzystanie wiedzy inwestora. Dlatego, jeżeli chciałbyś/chciałabyś zapisać się na przedsprzedaż pierwszej edycji kursu. Możesz zapisać się na dedykowaną listę  osób oczekujących, przeznaczoną do tego produktu (osoby zapisane na ten newsletter będą miały zniżkę na pierwszą edycję kursu dopracowanego na tip-top. Kolejne edycje będą już droższe.)

(Uwaga: ten e-mail będzie tylko używany do informacji związanych z kursem. Zero spamu)

(Uwaga: żeby poprawnie zapisać się do listy oczekujących na kurs musisz potwierdzić zapis. Sprawdź folder spam lub inne)

Aktywa obrotowe: zapasy

W przypadku zapasów nie mamy niestety wiele do omówienia. Warto żebyśmy pamiętali, że zapasy są sporą częścią aktywów obrotowych. W szczególności w spółkach zajmujących się handlem. Poniżej zamieszczam Wam grafikę:

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Tutaj macie zestawienie na przestrzeni ponad 10 lat, jak wyglądał udział zapasów w aktywach razem spółki Eurocash

Opracowanie własne na podstawie danych biznesradar.pl

Kolejna grafika obrazuje udział zapasów w aktywach obrotowych spółki Eurocash:

Opracowanie własne na podstawie danych biznesradar.pl

Jak widać na powyższym wykresie, na początku działalności spółki zapasy stanowiły bardzo wysoki udział w aktywach obrotowych spółki. W kolejnych latach, po 2004 roku udział zapasów malał.

Co warto żebyście zapamiętali z tego akapitu? Zapasy są bardzo ważną częścią aktywów obrotowych. W przypadku spółek:

  1. handlowych: będą to towary
  2. mediowych: przykładowo spółka 4 fun TV nie posiada w swoich aktywach obrotowych zapasów (obrazek poniżej)
  3. budowlanych: będą to towary, półprodukty gotowe, materiały, półprodukty i produkty gotowe (obrazek poniżej)
  4. dystrybutorów IT/handlowych: będą to towary w tranzycie, towary na sprzedaż, rezerwa na wolno zbywalne i przestarzałe zapasy (obrazek poniżej)

Źródło: sprawozdanie finansowe 4 fun 

Źródło: sprawozdanie finansowe budimex

Źródło: sprawozdanie finansowe asbis

Nie opisałem Wam tutaj wszystkich spółek, bo artykuł przybrałby zbyt duży rozmiar. Przejdźmy teraz do omówienia należności z tytułu dostaw i usług.

Aktywa obrotowe: należności z tytułu dostaw i usług

Jak opisać termin należności, tak żeby go wszyscy zrozumieli? Należności obrazują nam, ile inne osoby są nam dłużne i w jakiej formie. Zerknijcie na poniższy obrazek:

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Spory udział w należnościach zajmują należności z tytułu sprzedaży kredytowej bo jest to ponad 60%. Czyli standardowo, jak to bywa w spółkach handlowych. Spółka kredytuje swoich odbiorców. Takim standardowym przykładem tej pozycji może być kredyt kupiecki. (podpiąłem Wam link do Wikipedii. Tam jest ciekawe opracowanie tematu. Nie opisuje z powodu opisanego w poprzednim akapicie.)

Kolejną pozycję w należnościach, którą warto omówić, to pozycja z dwoma gwiazdkami. Są to należności od franczyzobiorców przekazane do finansowania. W sprawozdaniu finansowym możemy znaleźć taką ciekawą notkę:

** należności od franczyzobiorców przekazane do finansowania dotyczą należności z tytułu dostaw i usług od franczyzobiorców, które zostały objęte umowami faktoringu z regresem

Źródło: sprawozdanie finansowe Eurocash

Czyli spółka finansuje swoich franczyzobiorców. Sprzedając im towar na kredyt i czeka na zapłatę. Tutaj musiałbym omówić z czym wiążę się faktoring z regresem, ale zajęłoby nam to zbyt dużo czasu. Generalnie warto zapamiętać, że faktoring pomaga przedsiębiorstwu w skróceniu cyklu rotacji należności. Po prostu szybciej kasa wraca do spółki.

W ramach podsumowania, warto zerknąć sobie na ostatnią pozycję w grupie należności. A dokładnie, to na odpisy aktualizujące wartość należności z tytułu dostaw i usług o wartości w 2017 (60 866 973). W skrócie można powiedzieć, że ta pozycja pokazuje nam, ile spółka straciła należności (np. poprzez niewypłacalność kontrahenta).

Pozostały nam jeszcze dwie pozycje do omówienia. Przejdźmy teraz do jednej z najprzyjemniejszych: środków pieniężnych i ich ekwiwalentów.

Aktywa obrotowe: środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Tytułu nagłówka nie trzeba tłumaczyć. Wystarczy zerknąć na poniższą grafikę:

  

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Kwintesencja biznesu, czyli pieniądze. W przypadku spółki handlującej, będziemy mieli sporo gotówki cały czas. Część gotówki będziemy musieli ulokować w banku. Część będzie znajdowała się w kasie (przypuszczam, że chodzi tu o kasy fiskalne). Cześć będzie znajdowała się w drodze (transport środków). No i jedna z największych wartości, czyli: krótkoterminowe depozyty pieniężne (umieszczanie na jednodniowe depozyty środków, tak żeby jakiś grosz dodatkowy wpadł). To tyle, lećmy do kolejnego akapitu. Czyli naszych krótkoterminowych rozliczeń międzyokresowych.

Aktywa obrotowe: krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe

Rozliczenia międzyokresowe, a po co to komu? Zerknijcie koniecznie na grafikę poniżej:

Źródło: Sprawozdanie finansowe Eurocash

Opłata z góry, opłata z dołu. Czynsze, media i inne. Dlaczego są po stronie aktywów? Przykładowo zapłaciliśmy za ubezpieczenie, które obowiązuje nas kilka lat (potem co jakiś czas będą wrzucane w koszta kolejne części za ubezpieczenie. Zgodnie z zasadą współmierności kosztów. Nie moglibyśmy wrzucić od razu do kosztów ubezpieczenia za np. 10 lat. Musimy co roku 1/10 kosztów wrzucać do rachunku zysków i strat.) Dlatego wrzucamy informacje o takim ubezpieczeniu do rozliczeń międzyokresowych. Podobnie może być z najmem lokali. W przypadku gdy zapłaciliśmy za kilka lat z góry. To koszty możemy dopiero odliczyć proporcjonalnie rok do roku. I dlatego mamy wykazane w aktywach informacje o krótkoterminowych rozliczeniach międzyokresowych.

Aktywa obrotowe: podsumowanie

Podsumowując naszą drogę poprzez aktywa obrotowe. Chciałbym, żebyście zapamiętali, że aktywa obrotowe:

  • wymagalność/płatność/zbywalność jest poniżej 12 miesięcy
  • obrazują nam co dany biznes posiada
  • pozycje w aktywach obrotowych mogą się różnić w przypadku różnych biznesów.